Ik kan me in het fietswereldje niet meteen een gadget voor de geest halen waar de afgelopen jaren een grotere hype rond is ontstaan dan de Vanguard. Een paar van die brillen op de snufferds van o.a. Wout Van Aert en Mathieu Van der Poel posteren bleek meer dan voldoende om de nieuwsgierigheid van velen te wekken. Tijdens hun trainingsritjes in respectievelijk de Kempen en het zonnige Spanje maakten beide heerschappen een paar jolige filmpjes met behulp van de AI-gestuurde bril. Ook ik had aan die ‘teasertjes’ genoeg om te concluderen dat dit een hebbeding is dat ik moest en zou uitproberen. Eén telefoontje naar optiek D’hondt in Ronse volstond om een Vanguard in bruikleen te krijgen, waarvoor dank!
De Vanguard is een samenwerking van Oakley en Meta, het moederbedrijf boven o.a. Facebook en Instagram. Het idee om een slimme bril te ontwikkelen komt uiteraard niet van hen, daarvoor moeten we al een eind terug in de tijd. Zo herinner ik me de ‘Google Glasses’ van zo’n vijftien jaar geleden die nooit echt van de grond zijn gekomen. Voor de redenen daarvoor, verwijs ik je graag door naar andere gespecialiseerde websites. Misschien was de tijd toen nog niet rijp en hadden de brillen niet de juiste of meest relevante functionaliteiten? Of misschien speelden er ook esthetische redenen mee, want echt cool zagen de Google Glasses er niet uit.

Feit is dat Oakley en Meta nu met de Vanguard een bril hebben gelanceerd die specifiek op sporters is gericht. Hij oogt sportief en ook de dingen die hij kan, maken het leven van voornamelijk fietsers een stukje aangenamer. Het wordt me al bij het eerste gebruik duidelijk dat dit geen halfslachtig probeersel is, maar het geesteskind van twee referentiebedrijven in hun vakgebied die de krachten hebben gebundeld om iets te lanceren dat zijn geld – een slordige € 549 – waard is.
Laat ik misschien even beginnen bij het begin: wat kan die bril eigenlijk allemaal en wat kan hij niet?
Eerst en vooral heeft de Vanguard een ingebouwde 12 megapixel camera, waarvan de lens centraal boven je neus zit. De beeldkwaliteit is in vergelijking met professionele camera’s en sommige smartphones niet top, maar voor gebruik van de beelden op sociale media volstaat het echt ruimschoots. De drie mogelijke videoresoluties zijn 1080p aan 30 frames per seconde, 1080p aan 60 fps en 3K aan 30 fps. Bovendien verdient de beeldstabilisatie een eervolle vermelding, want die werkt echt goed. Zonder die functie zouden je video’s vanop de fiets er te schokkerig en dus ook heel amateuristisch uitzien. Vergeet echter niet dat je al je foto’s en video’s enkel in verticaal formaat kan schieten. Wie van foto- videografie houdt, ziet dat allicht als een nadeel. Maar wie zich voornamelijk met online contentcreatie bezighoudt, weet dat het staand formaat op haast elk social mediaplatform de norm is. Wel bizar is het feit dat de video’s en foto’s niet in een 9:16 uit de Vanguard rollen, maar in een iets minder hoog formaat, waardoor ze boven- en onderaan een zwarte band hebben wanneer je ze in je reels monteert. Al kan je natuurlijk ook wat inzoomen terwijl je monteert, zodat die ruimte wordt opgevuld.
Deze drie foto’s maakte ik tijdens een winterse rit in januari met de Oakley Meta Vanguard:



Naast de camerafunctie konden ook de ingebouwde luidsprekers in de beentjes van de bril me bekoren. Die zorgen ervoor dat je op de fiets naar je favoriete muziek kan luisteren of bijvoorbeeld handenvrij kan telefoneren via de bril. Anders dan hoofdtelefoons met botgeleiding spelen de luidsprekers muziek af aan je gehooringang. Je oren blijven dus vrij, waardoor je jou ook bewust blijft van het verkeer rondom je. Anderzijds spelen je plaatjes een stuk minder subtiel af dan wanneer je er via botgeleiding naar luistert. Hou daar misschien rekening mee wanneer je jouw ‘guilty pleasures’ door de speakers van de Vanguard laat knallen. Je wil door je fietsmakkers onderweg immers echt niet betrapt worden op het luisteren naar Barbie Girl of het verzamelde werk van de Romeo’s.

Heel erg handig is trouwens de automatische volumeregeling die ervoor zorgt dat je muziek bij tegenwind vanzelf luider begint te spelen. Wanneer de ruis rondom je hoofd minder wordt, gaat het volume ook weer automatisch naar omlaag. Het lijkt een detail, maar het bewijst dat er weldegelijk goed over deze Vanguard is nagedacht. Zeker wanneer je op de fiets graag naar podcasts luistert, kan rijwind weleens storend zijn.
Nog een fijn gegeven is dat er in de rechterbovenhoek van de bril een klein lampje oplicht wanneer je een foto maakt of wanneer je aan het filmen bent. Dat lichtje kan je in je ooghoek zien, maar zit niet storend midden in je gezichtsveld. Het neemt soms de twijfel van ‘heb ik dat wel of niet gefilmd’ weg. Wanneer je een foto neemt of video start en stopt, gaat dat ook gepaard met specifieke geluidssignalen die je sowieso wel leert kennen wanneer je de bril een paar keer hebt gebruikt.

Je koppelt de Oakley Meta Vanguard standaard met je smartphone zodat je via de bril ook handenvrij kan bellen op de fiets. Vijf (!) microfoons zorgen ervoor dat je stem gehoord wordt door de persoon aan de andere kant van de lijn én dat ook de Meta AI-assistent je begrijpt wanneer je hem met de gevleugelde woorden ‘Hey Meta…’ aan het werk zet. De Vanguard is immers spraakgestuurd en je bedient hem met je stem, weliswaar in het Engels. ‘Hey Meta, start filming’, ‘Hey Meta, play Sam Fender on Spotify’, ‘Hey Meta, call my wife’, ‘Hey Meta, what’s the weather forecast for today’… Het zijn maar enkele voorbeelden van bevelen die ik de bril regelmatig geef, maar in principe kan je hem zelfs vragen wat de hoofdstad van Madagaskar is. Een stem zal je via de luidsprekers vertellen dat dat Antananarivo is. Informatie verschijnt dus gelukkig niet op de lens of iets dergelijks, waardoor je afgeleid zou zijn van de weg. Hoe je je vragen of opdrachten trouwens precies verwoordt, maakt weinig uit. De bril is te allen tijde gekoppeld met de Meta AI app op je smartphone en het toestel werkt dus via die AI-zoekmachine.
Ik ga eerlijk zijn: het voelt in het begin onwennig aan om tegen je bril te babbelen en al zeker in een andere taal. Voor wie zich er echt niet comfortabel bij voelt of voor wie z’n ‘flenglish’ even slecht is als dat van Frank Welvaert in Eigen Kweek, zijn er ook drie knoppen en een touchpad. De knop aan de linkerkant is een knop om de bril aan en uit te zetten, al heb je die niet echt nodig: de Vanguard start automatisch op wanneer je hem op je neus zet. Aan de rechterzijde zit een grotere knop waarmee je een foto neemt wanneer je er kort op drukt of waarmee een video-opname start of stopt wanneer je het knopje iets langer ingedrukt houdt. Ook de andere knop is een actieknop waarvan je de werking zelf kan instellen via de Meta AI app. Het touchpad zit ter hoogte van het Oakley-logo aan de rechterkant van de bril. Ook dat is vrij in te stellen, maar standaard bedien je daar je muziekspeler mee. Door je vinger naar voren of naar achteren te schuiven pas je het volume aan, door een keer te tikken op het touchpad onderbreek je een nummer, met een dubbeltik spoel je een liedje door, enzovoort enzoverder.

Dit is een product waar Meta aan heeft meegewerkt en dus kan je het logischerwijs makkelijk koppelen met apps waar dat bedrijf op één of andere manier bij betrokken is, zoals natuurlijk Facebook, Instagram en Messenger. Maar ook Strava, WhatsApp, Spotify, Amazon Music, Audible, iHeart, Health Connect, Shazam en Garmin Connect zijn applicaties waarmee je de Vanguard kan connecteren. Die laatste is trouwens niet toevallig: ook Garmin was betrokken bij de ontwikkeling van een aantal specifieke functies voor sporters. Zo kan je de Vanguard koppelen met je Edge-fietscomputer en hem bijvoorbeeld vragen hoelang een klim nog duurt, of de steilste stroken er nog aankomen, of je in de juiste zones traint… Aangezien ik altijd met een fietscomputer op mijn stuur fiets, zijn al die functionaliteiten voor mij eerder overbodig. Wel leuk is de functie dat de bril op sommige momenten in je rit automatisch stukjes filmt, die vie Meta AI al meteen tot een video monteert en je Garmin-statistieken vervolgens aan het beeld toevoegt.
Om de bril tot slot op te laden, klik je hem in de meegeleverde case. Die kan de Vanguard tot vier keer toe opladen en je kan het doosje zelf via een usb-c poort met het stopcontact verbinden. Volgens Oakley gaat de bril tot 9 uur mee, maar dat is wel heel optimistisch. Na een rit van een viertal uur, waarbij ik de hele tijd muziek had geluisterd en de camera enkele keren had gebruikt om wat passages te filmen, was het uit met de pret. Daar zijn dus sowieso wel nog mogelijkheden tot verbetering voor eventueel volgende generaties van dit product.

Conclusie
Vooral omwille van mijn job is de Oakley Meta Vanguard een revolutionair apparaatje dat ik echt kan appreciëren. Tijdens verkenningen of testritten maak ik constant foto’s en filmpjes op de fiets die ik dan nadien deel via de sociale mediakanalen van Grinta! en Grit! De Vanguard bespaart me een pak geklungel met de smartphone en de action camera onderweg en laat me toe om te filmen op momenten dat het simpelweg onmogelijk is om met één hand aan het stuur en een smartphone in de andere te rijden. Tijdens afdalingen of op iets meer technische offroad paden moet je toch vooral gefocust blijven op de weg. Zelfs het feit dat je de bril met je stem kan bedienen en je niet per se je handen van het stuur moet halen om een knopje in te drukken, is in heel veel situaties een veilig voordeel.
Daarnaast ben ik gewoon ook onder de indruk van de kwaliteiten van de Oakley Meta Vanguard. Je houdt het niet voor mogelijk wat je vandaag allemaal kan met AI, maar de functionaliteiten van de bril zijn duidelijk afgebakend. Het krachtenarsenaal van de Vanguard is niet eindeloos, maar dat vind ik net goed. Het is een kwalitatieve Oakley-fietsbril met een heel goeie Prizm-lens, waarmee je makkelijk kan filmen én waarmee je onderweg ook nog naar je favoriete muziek of podcasts kan luisteren. Dat is ook hetgeen waarvoor de meeste mensen hem zullen gebruiken en veel meer hoeft het ding voor mij momenteel ook niet echt te kunnen. De camera en beeldstabilisatie werken prima, de luidsprekers en microfoons doen wat je ervan verwacht, foto’s en video’s komen automatisch in je fotobibliotheek terecht, de AI-spraakbesturing is op niveau en er zijn een paar details en functionaliteiten waaraan je merkt dat deze bril niet zomaar een hersenspinsel is van een paar geeks in Silicon Valley.

Qua nadelen denk ik vooraal aan de batterijduur die nog beter kan en ook aan het feit dat het lichtjes irritant is dat de video’s en foto’s niet in 9:16-formaat worden gemaakt. Ook het gebrek aan horizontale beelden is een dingetje en qua draagcomfort voel je wel dat er bril op je neus staat die zwaarder is dan waar je doorgaans mee fietst. Al heb ik er tijdens de testritten nooit echt hinder van ondervonden.
Waar ik misschien nog de meeste vraagtekens achter plaats, is de koppeling die je maakt met de Meta AI applicatie en het feit dat je een pak gegevens deelt met de technologiegigant, die ze ongetwijfeld ook gebruikt om zijn AI-modellen te verbeteren en nog meer hersenloze AI-bucht te genereren. Zo heeft de Meta AI applicatie een TikTok-achtig tabblad waar je naar hartenlust doorheen korte video’s kan scrollen die volledig door artificiële intelligentie zijn gemaakt. Dit is het type video’s waar mijn zeven- en driejarige zonen op YouTube als hersenloze zombies urenlang naar zitten te kijken, tot ik er een stokje voor steek. Kan Meta tracken waar je overal bent geweest terwijl de bril aanstaat? Welke data wordt precies gedeeld en welke niet? Het zal wellicht in de ellenlange algemene voorwaarden staan waar je na het downloaden van de app je goedkeuring aan geeft, maar in alle eerlijkheid: dat soort draken van juridische teksten lees ik nooit en dus blijft de verwerking van mijn data en content door Meta een grote ‘black box’.
Tot slot ook nog een kanttekening bij het feit dat je met de bril heel onopvallend andere mensen kan filmen. Wanneer de camera in werking treedt, licht een cirkeltje rond de lens op, maar dat blijft al bij al een vrij subtiele manier om de mensen rondom jou aan te geven dat je aan je opname bezig bent. Ik wil blijven geloven in de goedheid van de mens, maar het valt niet te ontkennen dat er op deze aardkloot ook heel wat creeps rondlopen met minder frisse intenties, die met zo’n Vanguard een ideaal toestelletje in handen hebben om ongezien andere mensen op beeld vast te leggen.
De Vanguard wordt in varianten uitgebracht met vier verschillende Oakley Prizm-lenzen. De testbril van optiek D’hondt heeft zoals gezegd een zwart frame met de paarsachtige, standaard Prizm Road lens die vooral geschikt is voor wie vaak op de weg fietst, omdat deze lens vooral het contrast versterkt tussen bijvoorbeeld asfalt en de witte wegmarkeringen. Let wel: je kan bij deze bril niet van lens wisselen.
De revolutionaire Oakley Meta Vanguard kost € 549. Meer info vind je op de website van Meta.



